Ανάκληση προϊόντος: τι σημαίνει και τι γράφει η ανακοίνωση
Όταν μια αρχή ανακοινώνει ανάκληση, το κείμενο είναι γραμμένο για υπηρεσίες, όχι για ανθρώπους. Παρακάτω εξηγούμε τι λέει μια τέτοια ανακοίνωση και πώς διαβάζεται.
Ανάκληση και απόσυρση δεν είναι το ίδιο
Στα επίσημα κείμενα εμφανίζονται δύο διαφορετικοί όροι.
Απόσυρση σημαίνει ότι το προϊόν σταματά να διατίθεται. Μαζεύεται από τα ράφια και από την αλυσίδα διανομής.
Ανάκληση σημαίνει ότι το προϊόν ζητείται πίσω και από όσους το έχουν ήδη αγοράσει. Είναι το βαρύτερο από τα δύο μέτρα, γιατί αφορά προϊόντα που βρίσκονται ήδη σε σπίτια.
Μια ανακοίνωση μπορεί να περιέχει και τα δύο, για διαφορετικά στάδια της ίδιας υπόθεσης.
Τι πληροφορίες περιέχει μια ανακοίνωση
Οι επίσημες ανακοινώσεις ακολουθούν σταθερή δομή. Τα σημεία που αναφέρονται σχεδόν πάντα είναι:
- η ονομασία του προϊόντος και η μάρκα
- ο αριθμός παρτίδας ή ο κωδικός προϊόντος
- η ημερομηνία ανάλωσης ή παραγωγής, όπου υπάρχει
- η χώρα που έκανε την κοινοποίηση
- ο κίνδυνος που εντοπίστηκε
- το μέτρο που ζητά η αρχή
Ο αριθμός παρτίδας είναι το σημείο που ξεχωρίζει τα προϊόντα που αφορά η ανακοίνωση από τα υπόλοιπα της ίδιας μάρκας. Χωρίς αυτόν, η ανακοίνωση δεν μπορεί να συνδεθεί με συγκεκριμένη συσκευασία.
Πού δημοσιεύονται οι ανακοινώσεις
Στην Ευρωπαϊκή Ένωση λειτουργούν δύο χωριστά συστήματα, και η διάκριση έχει σημασία γιατί το ένα δεν περιέχει όσα καλύπτει το άλλο.
Το Safety Gate καλύπτει τα προϊόντα που δεν είναι τρόφιμα: παιχνίδια, ηλεκτρικές συσκευές, καλλυντικά, ρούχα, οχήματα. Λειτουργεί από το 2005, οι ανακοινώσεις δημοσιεύονται μόλις επικυρωθούν από την Επιτροπή, και κάθε Παρασκευή βγαίνει συγκεντρωτική εβδομαδιαία αναφορά. Το σύστημα είναι διαθέσιμο σε 25 γλώσσες, ανάμεσά τους και τα ελληνικά, με τη σημείωση ότι σε περίπτωση αμφιβολίας υπερισχύει η αγγλική έκδοση.
Το RASFF είναι το αντίστοιχο σύστημα για τρόφιμα και ζωοτροφές. Τα τρόφιμα εξαιρούνται ρητά από το Safety Gate και ακολουθούν χωριστή διαδικασία κοινοποίησης.
Πέρα από τα δύο ευρωπαϊκά συστήματα, κάθε κράτος διατηρεί και δικά του σημεία δημοσίευσης. Στη Γερμανία τα τρόφιμα δημοσιεύονται στο lebensmittelwarnung.de, στη Γαλλία λειτουργεί το RappelConso της DGCCRF.
Στην Ελλάδα
Οι αρμοδιότητες μοιράζονται σε δύο φορείς, ανάλογα με το είδος του προϊόντος.
Ο ΕΦΕΤ, ο Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων, δημοσιεύει τις ανακλήσεις τροφίμων στην ιστοσελίδα του, σε χωριστή κατηγορία δελτίων τύπου με τίτλο «Ανακλήσεις». Κάθε δελτίο αναφέρει την ονομασία του προϊόντος, την επιχείρηση, την παρτίδα, την ημερομηνία ανάλωσης και τον λόγο της ανάκλησης.
Ο ΕΟΦ, ο Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων, καλύπτει τα φάρμακα, τα καλλυντικά και τα συμπληρώματα διατροφής, και διατηρεί επίσης χωριστή ενότητα «Ανακλήσεις».
Για τα υπόλοιπα καταναλωτικά προϊόντα, το εθνικό σημείο επαφής του Safety Gate είναι η Γενική Γραμματεία Βιομηχανίας, που δημοσιεύει τις κοινοποιήσεις RAPEX στην ιστοσελίδα της.
Στην Κύπρο τον ίδιο ρόλο έχει η Υπηρεσία Προστασίας Καταναλωτή του Υπουργείου Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας, η οποία δημοσιεύει τις εβδομαδιαίες κοινοποιήσεις Safety Gate στα ελληνικά.